Cyber crime: ସାଇବର କ୍ରାଇମ୍ କ'ଣ? ଏଥିରେ ଶିକାର ହେଲେ କ'ଣ କରିବେ

ଅନେକ ପ୍ରକାରର ସାଇବର ଅପରାଧ ମଧ୍ୟ ଅଛି ଯେପରିକି ସ୍ପାମ୍ ଇମେଲ୍, ହ୍ୟାକିଂ, ଫିସିଂ, ଭାଇରସ୍ ସନ୍ନିବେଶ କରିବା, କାହାର ସୂଚନା ଅନଲାଇନରେ ହାସଲ କରିବା କିମ୍ବା ସବୁବେଳେ କାହା ଉପରେ ନଜର ରଖିବା ।

Cyber crime: ସାଇବର କ୍ରାଇମ୍ କ'ଣ? ଏଥିରେ ଶିକାର ହେଲେ କ'ଣ କରିବେ
ପ୍ରତୀକାତ୍ମକ ଛବି
  • Share this:
  • Byline Facebook
  • Byline Twitter
  • Byline Linkedin
News18 Odia Digital
ପ୍ରାଚୀ ମିଶ୍ର: Cyber crime: ସାଇବର ଅପରାଧ ହେଉଛି ଏକ ଅପରାଧ ଯେଉଁଥିରେ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଓ ନେଟୱାର୍କ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ଏକ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଅପରାଧ ହେଉଛି ଯେକୌଣସି କମ୍ପ୍ୟୁଟରର ଅପରାଧିକ ସ୍ଥାନରେ ମିଳନ କିମ୍ବା କମ୍ପ୍ୟୁଟର ସହିତ ଅପରାଧ କରିବା । ନେଟୱାର୍କ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଅପରାଧରେ ଜଡିତ ନୁହେଁ । କାହାର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସୂଚନା ଚୋରି କରିବା ଓ ଏହାକୁ ଭୁଲ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ମଧ୍ୟ ଏକ ସାଇବର ଅପରାଧ । ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟ ବେଆଇନ ଅଟେ । ସାଇବର କ୍ରାଇମ୍ ପାଇଁ ଭାରତ ତଥା ବିଶ୍ୱର କଠୋର ଦଣ୍ଡବିଧାନ କରାଯାଉଛି ।

କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଅପରାଧ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଉପାୟରେ କରାଯାଇଥାଏ ଯେପରିକି ସୂଚନା ଚୋରି କରିବା, ସୂଚନା ଲିଭାଇବା, ସୂଚନାକୁ ମନିପ୍ୟୁଲେଟ୍ କରିବା, ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ସୂଚନା ଦେବା କିମ୍ବା କମ୍ପ୍ୟୁଟରର ଅଂଶ ଚୋରି କିମ୍ବା ନଷ୍ଟ କରିବା । ଅନେକ ପ୍ରକାରର ସାଇବର ଅପରାଧ ମଧ୍ୟ ଅଛି ଯେପରିକି ସ୍ପାମ୍ ଇମେଲ୍, ହ୍ୟାକିଂ, ଫିସିଂ, ଭାଇରସ୍ ସନ୍ନିବେଶ କରିବା, କାହାର ସୂଚନା ଅନଲାଇନରେ ପାଇବା କିମ୍ବା ସବୁବେଳେ କାହା ଉପରେ ନଜର ରଖିବା ।

ସାଇବର କ୍ରାଇମ୍ କ’ଣ?
ଏକ ଅପରାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଯାହା କମ୍ପ୍ୟୁଟରକୁ ଯନ୍ତ୍ରପାତି ବା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅପରାଧର ଚିରାଚରିତ ଉପାୟ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରି କରାଯାଏ । ଏହା ଏକ ବେଆଇନ୍ କାର୍ଯ୍ୟ ଭାବରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଇଛି । ଯେଉଁଠାରେ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ସାଧନ କିମ୍ବା ଲକ୍ଷ୍ୟ କିମ୍ବା ଉଭୟ ଅଟେ ।

କେଉଁ ଉପାୟରେ ଠକମାନେ ସାଇବର ଅପରାଧ କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଛି?
କମ୍ପ୍ୟୁଟର ସିଷ୍ଟମ କିମ୍ବା ନେଟୱର୍କ / ହ୍ୟାକିଂକୁ ଅନଧିକୃତ ପ୍ରବେଶ, ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଫର୍ମରେ ଥିବା ତଥ୍ୟ ଚୋରି, ଇମେଲ ବୋମା, ସଲାମି ଆକ୍ରମଣ, ସେବା ଆକ୍ରମଣକୁ ଅସ୍ୱୀକାର, ଭାଇରସ୍ / କୀଟ ଆକ୍ରମଣ, ଲଜିକ୍ ବୋମା, ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ସମୟ ଚୋରି ଭଳି ଅନେକ ପ୍ରକାରରେ ସାଇବର ଅପରାଧ ଅଛି ।

ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ସାଇବର ଅପରାଧ କ’ଣ?
ସରକାରଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ସାଇବର ଆତଙ୍କବାଦ .. ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କୁ ଟାର୍ଗେଟ କରୁଥିବା ସାଇବର ଅଶ୍ଳୀଳତା, ସାଇବର ଷ୍ଟଲକିଂ, ସାଇବର ମାନହାନୀ .. ସମ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ଟାର୍ଗେଟ କରୁଥିବା ଅନଲାଇନ୍ ଜୁଆ, ବୌଦ୍ଧିକ ସମ୍ପତ୍ତି ଅଧିକାର ଉଲ୍ଲଂଘନ, ଫିସିଂ, କ୍ରେଡିଟ କାର୍ଡ ଠକେଇ ଇତ୍ୟାଦି ।

IP ସ୍ପୁଫିଙ୍ଗ୍ କ’ଣ?
ଅପରାଧୀମାନେ କମ୍ପ୍ୟୁଟରକୁ ଅନଧିକୃତ, ଜାଲିଆତି କରିବା ପାଇଁ ଏହି ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି । ଏହି ପଦ୍ଧତିରେ ଅନୁପ୍ରବେଶକାରୀମାନେ IP ହୋଷ୍ଟ ସହିତ କମ୍ପ୍ୟୁଟରକୁ କିଛି ପ୍ରକାରର ବାର୍ତ୍ତା ପଠାନ୍ତି । ଯାହା ସୂଚାଇଥାଏ ଯେ ବାର୍ତ୍ତା ଏକ ବିଶ୍ୱସ୍ତ ହୋଷ୍ଟରୁ ଆସୁଛି । ଯାହା ମାଧ୍ୟମରେ ସେମାନେ ସିଷ୍ଟମକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି ।

ଫିସିଂ କ’ଣ?
ୟୁଜର ନେମ, ପାସୱାର୍ଡ ଓ କ୍ରେଡିଟ କାର୍ଡ ବିବରଣୀ ପରି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସୂଚନା ଚୋରି କରିବାର ଅପରାଧକୁ ଫିସିଂ କୁହାଯାଏ । ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଯୋଗାଯୋଗରେ ଏକ ବିଶ୍ୱସ୍ତ କମ୍ପାନୀ କିମ୍ବା ବ୍ୟକ୍ତି ଭାବରେ ଛଦ୍ମବେଶରେ ଏହି ସ୍କାମଗୁଡିକ କରାଯାଇଥାଏ ।

ଭାରତରେ ସାଇବର ଅପରାଧକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିବା ଆଇନ କ’ଣ?
ସାଇବର ଅପରାଧରେ ଚୋରି, ଠକେଇ, ଜାଲିଆତି, ବଦନାମ ଓ ଦଙ୍ଗା ଭଳି ଅପରାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ଏହି ସମସ୍ତ ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧି ଅନୁଯାୟୀ ଦଣ୍ଡନୀୟ । ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଅଧିନିୟମ 2000 ଅନୁଯାୟୀ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ସାଇବର ଅପରାଧ ପାଇଁ ଦଣ୍ଡବିଧାନ ବଳବତ୍ତର ରହିଛି ।

ସାଇବର ଅପରାଧର କିପରି ରିପୋର୍ଟ କରିବେ?
ସାଇବର ଆଟାକ ଶିକାର ହୋଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ସାଇବର କ୍ରାଇମ ଇନଭେଷ୍ଟିଗେସନ୍ ସେଲରେ ଅଭିଯୋଗ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ । ଅଭିଯୋଗରେ ପୀଡିତାଙ୍କ ନାମ, ମେଲିଂ ଠିକଣା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିବରଣୀ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯିବା ଉଚିତ୍ । ଏହି ଅପରାଧ କିପରି କରାଯାଇଥିଲା ତାହା ରିପୋର୍ଟରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦଲିଲଭୁକ୍ତ ହେବା ଉଚିତ୍ । ଜରୁରୀ ହେଲେ ସ୍ଥାନୀୟ ପୋଲିସ ଷ୍ଟେସନ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ କରାଯାଇପାରିବ ।

ସାଇବରଷ୍ଟାଲ୍କିଂ କ’ଣ?
ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ପରି ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ମାଧ୍ୟମଗୁଡିକ ମାଧ୍ୟମରେ ଅବାଞ୍ଛିତ ଢଙ୍ଗରେ ଅନ୍ୟକୁ ଅନୁସରଣ କରିବା, ହଇରାଣ କରିବା କିମ୍ବା ଯୋଗାଯୋଗ କରିବାକୁ ସାଇବରଷ୍ଟାଲ୍କିଂ କୁହାଯାଏ ।

ଆର୍ଥିକ ଅପରାଧ କ'ଣ ଓ ଏପରି ଅପରାଧ କରିବାର ଧାରା କ’ଣ?
ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଟାର୍ଗେଟ କରୁଥିବା ଆଟାକକୁ ଆର୍ଥିକ ଅପରାଧ କୁହାଯାଏ । ଏହି ତାଲିକାରେ ସମ୍ପତ୍ତି ଓ ମାଲିକାନାର ଅବୈଧ ଟ୍ରାନସ୍ଫର, ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାର୍ଥର ବେଆଇନ କ୍ଷତି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ଠକମାନେ ସାମାଜିକ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ କୌଶଳ କିମ୍ବା ଫିସିଂ ଭଳି ଉନ୍ନତ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ କୌଶଳ ବ୍ୟବହାର କରି ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟରୁ ଟଙ୍କା ଚୋରି କରାଯାଏ ।
Published by: Jagdish Barik
First published: May 11, 2021, 6:31 PM IST